Ga verder naar de inhoud
Wilde marjolein
Wilde marjolein

Wat is onkruid?

Een vaste lijst van onkruiden bestaat niet. Wat de ene onkruid vindt, kan voor iemand anders een leuke plant zijn. Sommige soorten zijn mooi in een bloemenweide maar wil je toch liever niet je border. Bloeiende paardenbloem is daar een voorbeeld van. Een natuurvriendelijke tuin kan er tegelijkertijd netjes uitzien en toch vol leven zitten.

Hoeveel planten jij als onkruid beschouwt en hoe ‘proper’ je wil dat bijvoorbeeld de oprit erbij ligt, is een persoonlijke keuze. Maar vraag jezelf toch maar eens af hoe erg het werkelijk is als er wat kleine plantjes tussen de tegels staan.

Onkruiden zijn de planten die jij persoonlijk niet wenst op een bepaalde plaats in de tuin. Zelfs ‘gewenste’ planten zoals wilde marjolein of citroenmelisse kunnen hard woekeren en de tuin volledig overnemen. Die planten zal je dus in toom moeten houden als je wil vermijden dat ze onkruid worden.

Verschillende types van onkruiden

Verschillende types van onkruiden

Bij onkruiden spreken we van zaadonkruiden en wortelonkruiden. Zaadonkruiden vermeerderen zich via zaad en kan je meestal vrij gemakkelijk uittrekken. De meeste zaadonkruiden zijn namelijk éénjarige planten die geen stevige wortels maken. Voorbeelden zijn fijnstralen, zwarte nachtschade, vogelmuur en klein streepzaad.

Wortelonkruiden kunnen zich ook vestigen via zaad maar ze maken vervolgens stevige, soms meterslange wortels of penwortels. Penwortels ken je zeker en vast van de paardenbloem. Ook de eetbare wortel in de moestuin is een penwortel. Wortelonkruiden zijn in staat vanuit een klein deeltje van de wortel een volledig nieuwe plant te maken.

Tips om onkruid te vermijden

  • Beperk de verharde oppervlakte tot wat je echt nodig hebt. Verharding die je voldoende gebruikt, zal veel minder onkruid hebben dan verharding waarop je nauwelijks komt.
  • Zorg voor zo weinig mogelijk kale bodem. Werk met bodembedekkers of gebruik mulchmateriaal (grasmaaisel of houtsnippers). Opgelet! Zorg ervoor dat er geen onkruidzaden in je mulchmateriaal zitten.
  • Laat onkruid niet in zaad komen.
  • Indien je zelf compost maakt, gooi er dan geen onkruid in dat in zaad staat.
  • Wees er op tijd bij en leer onkruid herkennen als het nog jonge plantjes zijn. Jonge planten kan je veel gemakkelijker verwijderen dan oudere en ze staan nog niet in zaad.

Wat de ene onkruid vindt, kan voor iemand anders een leuke plant zijn.

Ecologisch bestrijden

De basisregel is: gebruik geen pesticiden en ook geen biologische of huis- en keukenmiddeltjes zoals zout of azijn. De bestrijding van onkruid moet altijd mechanisch (met borstel of branders) of manueel gebeuren. Anders zal je het bodemleven en heel wat dieren vergiftigen.

De ecologische aanpak vraagt uiteraard meer werk dan vergif spuiten. Dat je in een natuurvriendelijke tuin minder werk zou hebben dan in een gewone tuin is dus zeker niet altijd het geval. Twee tips die je werk besparen: richt je tuin zo in dat onkruid minder kans krijgt. En accepteer dat er wat groen staat tussen je verharding en wat klavers en paardenbloemen in je gazon.

Zaadonkruiden kan je eenvoudig verwijderen door ze uit te trekken of te hakken. Heb je een grote oppervlakte met kale grond met veel zaadonkruiden dan kan je werken met een vals zaaibed. Je laat dan de onkruiden opkomen en vervolgens schoffel je ze weg. Herhaal dit een paar keer en je krijgt een bodem die grotendeels onkruidvrij is. Pas daarna zaai je de planten die je écht wil.

Wortelonkruiden trek je uit met de hand of je gebruikt een onkruidsteker. Hakken heeft meestal een omgekeerd effect bij deze soorten, want je gaat de wortels in stukjes kappen en mogelijk verspreiden.

Onkruid in de tuin

Nodig de natuur uit in je tuin!

Voel je het al kriebelen? Wil jij ook een klimaatbestendige tuin die gonst van het leven? De lokale Tuinrangers helpen je graag op weg.

Zelf aan de slag

heermoes Tuinproblemen

Wortelonkruiden in de tuin

Onkruiden zijn planten die je niet willen hebben op een bepaalde plaats in de tuin. Wortelonkruiden zijn meerjarige planten die een stevige wortel maken.

Meer lezen
Tegeltuin wim massant Tuinbiotopen

Tuinieren in potten en bakken

Tuinieren in potten en bakken is een kunst op zich, maar het hoeft daarom niet ingewikkeld of arbeidsintensief te zijn.

Meer lezen
Bosaardbei (Rollin Verlinde) Tuinproblemen

Je tuin wapenen tegen droogte

Vlaanderen kampt steeds meer met watertekort. ‘Zuinig omspringen met grond- en kraantjeswater!’ we horen het de laatste jaren regelmatig in het nieuws.

Meer lezen