Ga verder naar de inhoud

In de tuin hebben we graag dat bepaalde stukken verhard zijn, voor ons eigen comfort. Denk aan een parkeerplaats voor je auto, een pad om van A naar B te wandelen, een terras om comfortabel te kunnen zitten of eten.

Het terras gebruiken we gemiddeld vanaf de eerste lentezon in april tot de zachte nazomerdagen in september, oktober. Het is een fijne plek in de tuin waar je kan rusten, ontspannen, eten, genieten. Een terras biedt vaak een ander perspectief op de tuin dan wat je ziet vanuit je huis. Daardoor geeft het je letterlijk een andere kijk op wat er zich allemaal afspeelt in je tuin.

Paden in de tuin bepalen waar we lopen. Een pad hoeft echter niet altijd verhard te zijn, graspaden of mulchpaden kunnen in heel wat gevallen een goed alternatief zijn.

PIDT verharding ontharding c Alexandra Mannaert

Waar verharden?

Verharding is vaak de grootste kost in de aanleg van je tuin. Daarom alleen al is het aan te raden om vooraf goed na te denken waar die verharding écht nodig is. Nog al te vaak zien we verharding in delen van de tuin die niet of slechts sporadisch gebruikt worden. Heb je echt een terras nodig van 50 m² ? En moeten al je tuinpaden per sé in klinkers zijn?

Hoe wil je je terras gebruiken? Om buiten te eten met het gezin, te aperitieven met vrienden of gewoon om te genieten van het leven in je tuin? Eens je dit bepaald hebt, kan je de grootte, vorm en locatie kiezen.

Diezelfde oefening doe je voor verharding in alle andere delen van je tuin. Wat zijn de logische looproutes waar je paden wil aanleggen? Meestal is dat van de achterdeur naar het kippenhok, naar de moestuin, naar de schuur, enzovoort. De breedte van een pad hangt af van het gebruik: voor een veel gebruikt pad waar je bijvoorbeeld ook met een fiets langs moet, is 90cm geen overbodige luxe. Voor een sporadisch gebruikt pad is 60cm al voldoende.

En hoe zit het met je oprit en parkeerruimte? Maak enkel een parkeerplaats voor je eigen auto(‘s). Eventueel voorzie je een plaats voor een bezoekersauto, maar als het om sporadisch gebruik gaat, kan dat gerust in combinatie met korte vegetatie.

De basisregel is: leg geen verharding aan waar het niet nodig is.

Soorten verharding

Grofweg bestaan er drie soorten verharding: onverhard, halfverhard en verhard. De grens tussen deze drie is niet altijd even duidelijk. Soms wordt aan het basismateriaal een bindmiddel toegevoegd, of een versteviging of bewerking. Je moet ook kijken naar de onderliggende fundering. Zo kan een pad in dolomiet halfopen of gesloten zijn, afhankelijk van het toegevoegd bindmiddel en de onderliggende laag.

De definitie van onverhard is vrij simpel: er zijn geen externe materialen toegepast. Kies voor onverharde paden op plaatsen waar weinig gelopen wordt. Het kunnen kort gemaaide graspaden zijn, maar de toplaag kan ook bestaan uit houtsnippers of zand uit de streek.

Net zoals onverharde oppervlaktes is halfverharding in principe nog altijd water- en luchtdoorlatend. Voor bijna elke toepassing bestaat er een geschikte halfverharding. Dit kan gaan van tegels of klinkers met open voegen tot grindgazon om een auto op te parkeren. Er bestaan zelfs speciale zadenmengsels voor gebruik in voegen. Op ecoflora.be kan je zo’n mengsel vinden. Tik voegenmengsel in het zoekveld en je krijgt meteen alle info.

Verharding is elk type bedekking waarin water niet kan infiltreren. Water is van levensbelang voor de natuur. Vermijd daarom zo veel mogelijk dat water rechtstreeks van een verhard oppervlak naar de riolering loopt. Veel beter is dat water in de bodem kan infiltreren en daar gebufferd kan worden. Infiltratie van hemelwater valt of staat met de doorlaatbaarheid van de bodem

Ontharding

Ontharden kan op twee manieren: verharding waterdoorlatend maken of gewoon volledig wegnemen.

Ontharden zorgt voor meer ruimte voor natuur en voedselproductie, minder wateroverlast, koelere steden, grotere biodiversiteit, gezondere lucht en een beter klimaat. Niet mis hé. Op kleine schaal (je eigen tuin dus) kan het ook belangrijk zijn om het microklimaat te beïnvloeden. Elke vierkante meter telt!

In sommige gemeentes bestaat er vandaag al een onthardingspremie. Informeer hier zeker naar bij de milieudienst van jouw gemeente.

Als je in jouw tuin aan de slag wil gaan, vind je hier een stappenplan: operatieperforatie.be/hoe-begin-ik-eraan/

Ook op de website van ecobouwers vind je super interessante informatie: ecobouwers.be/duurzaam-bouwen/ artikels/slimme-verhardingen-de-tuin-wat-kan-en-wat-kan-niet

Onderhoud en kost

Bij onverharde oppervlaktes heb je uiteraard niet veel kosten. Je zal wel geregeld moeten maaien of de toplaag aanvullen om de oppervlakte goed vrij en begaanbaar te houden.

Bij halfverharding of verharding zijn de gebruikte materialen bepalend voor de kost. De aanleg ervan zal logischerwijs duurder zijn dan van onverharde oppervlaktes, maar vooral het onderhoud kan zeer variabel zijn al naargelang het type (half)verharding. Denk hier vooraf goed over na en neem de onderhoudskosten mee in je overweging om voor een bepaald type (half)verharding te kiezen.

Verharding en ontharding

Nodig de natuur uit in je tuin!

Voel je het al kriebelen? Wil jij ook een klimaatbestendige tuin die gonst van het leven? De lokale Tuinrangers helpen je graag op weg.

Zelf aan de slag

Grote brandnetel Tuinproblemen

Brandnetels in de tuin

Er bestaan bij ons twee soorten brandnetels: de kleine brandnetel, die éénjarig is, en de grote brandnetel, een meerjarige plant met stevige wortels.

Meer lezen
Gemengde haag (Wim Massant) Tuinbiotopen

Struiken en hagen

Als we over hagen en struikgewas praten, hebben we het doorgaans over plantensoorten zoals hazelaar, meidoorn, kardinaalsmuts, Gelderse roos, haagbeuk, veldesdoorn, sleedoorn, kornoeljes etc.

Meer lezen
Bosaardbei (Rollin Verlinde) Tuinproblemen

Je tuin wapenen tegen droogte

Vlaanderen kampt steeds meer met watertekort. ‘Zuinig omspringen met grond- en kraantjeswater!’ we horen het de laatste jaren regelmatig in het nieuws.

Meer lezen